متن کامل سخنان وزیر امورخارجه در مجلس

متن کامل سخنان وزیر امورخارجه در مجلس

صلاح الدین ربانی، وزیرامور خارجه که جهت استجواب پیرامون وضعیت مهاجران در کشور های اروپایی به پارلمان کشور احضار شده بود، طی سخنانی گفت: این وزارت برای حل مشکل پیچیده مهاجران که متاسفانه، در یک سال اخیر موج فزونی داشته و باعث عکس العمل های شدید داخلی و خارجی شده است. با استفاده از تمام ابزارهای مشروع سیاسی، قانونی و دیپلماتیک تلاش فراوانی نموده است.

وی ادامه داد: با آغاز موج بزرگی از پناهجویانی که به کشورهای اروپایی رفته اند، رسیدگی به بحران مهاجرت در صدر برنامه های کاری این کشورها قرار گرفت. پیچیدگی و غیر قابل پیش بینی بودن این بحران باعث شد تا سیاست برخی از کشورهای اروپایی در این زمینه مورد بازنگری قرار بگیرد که تغییرات در پالسی مهاجرت آلمان از نمونه های آشکاری در این زمینه است. از نتایج مهم دیگر این بازنگری، تغییر در اولویت بندی میان پناهجویان کشورهایی است که پذیرش پناهجویان افغان، بعد از سوریه و عراق در رتبه سوم قرار گرفت. با توجه به این وضعیت و با در نظر داشت چالش های پناهجویان افغانستان در کشورهای اروپایی، وزارت امور خارجه اقدامات ذیل را انجام داده است:

اول،تاکید جدی بر عدم پذیرش بازگشت غیر داوطلبانه پناهجویان از کشورهای اروپایی بود. ما پیوسته تاکید کردیم که هیچ پناهجویی را که شما کشورهای اروپایی، به زور به افغانستان بر می گردانید، نمی پذیریم. هرچند آنها استدلال می کنند که ما کسانی را به کشور برمی گردانیم که محاکم ما در مورد آنها فیصله کرده اند که مطابق کنوانسیون 19151 ژنوا، واجد شرایط پناهندگی نیستند و باید به کشورشان بازگردانده شوند.

علاوه بر تاکید ما بر عدم قبولی بازگشت غیر داوطلبانه پناهجویان، در مذاکرات برای تمام نمایندگی های سیاسی و کنسولی هدایت دادیم، در صورتیکه کشورها بخواهند به طور اجباری پناهجویان ما را برگشت دهند، برای محافظان امنیتی آنها ویزا صادر نکنند. بر بنیاد تازه ترین آمار ما در سال 13194 خورشیدی، 14091شهروند افغانستان به صورت داوطلبانه به کشور بازگشت کرده اند که 13397 نفر آنها ورق عودت به وطن، از نمایندگی های سیاسی و کنسولی دریافت کرده اند و عودت 694 اتباع کشور از طریق IOM صورت گرفته است. البته بیشتر برگشت های داوطلبانه در ربع اخیر سال 1394 بوده است. دریافت ما این است که شماری از شهروندان با برداشت های نادرست از وضعیت زندگی در اروپا کشور راترک کرده اند اما واقعیت زندگی پناهندگی در اروپا، چیز دیگری بود و به همین دلیل تصمیم به برگشت گرفته اند.

دوم، تاکید به برخورد سخاوتمدانه، با شهروندان پناهجوی افغانستان، موضوعی بود که با کشورهای اروپایی، مطرح کردیم و پیوسته از دوستان اروپایی خواستیم که با توجه به وضعیت خاص افغانستان، با دوسیه های شهروندان پناهجوی کشور ما برخورد سخاوتمندانه صورت بگیرد.

سوم، آماده کردن مساعده های جدید و موافقتنامه ها با هفت کشور اروپایی است. در این موافقتنامه ها که از سوی وزارتخانه های امور خارجه و مهاجرین آماده گردیده است، بربازگشت داوطلبانه تاکید شده است و واضح گفته ایم که از اخراج زنانی که سرپرست خانواده هستند معلولین و بیمارها، اطفال، افراد و خانواده هایی که محل سکونت شان ناامن است و همچنان تفکیک کردن میان اعضای یک خانواده که یکی یا چند تا قبول شود و چند عضو دیگر رد شود باید جلوگیری شود. اما با توجه به تاکید ما بر بازگشت داوطلبانه این پناهجویان تاکنون هیچ پاسخی از جانب کشورهای اروپایی، دریافت نکرده ایم.

چهارم، تلاش برای امضای موافقتنامه با آلمان، حدود یک هزار و هفتصد شهروند کشور که در خواست پناهندگی به آلمان داده اند اکنون می خواهند که به شکل داوطلبانه به کشور برگردند. آلمان در یک اقدام حدود یکصد و بیست و پنج شهروند افغان را با طیاره چارتر، به میدان هوایی کابل انتقال داد که شامل بازگشت کنندگان داوطلب بود اما به تعقیب آن، به تمام نمایندگی های سیاسی و کنسولی هدایت صادر شد که افغانستان تنها یک بار بازگشت دادن مهاجران توسط پناهندگان را پذیرفته است و در آینده به هیچ طیاره چارتر دیگر که پناهجویان، ولو داوطلب را انتقال دهد، اجازه نشست نخواهد داد.

باتوجه به عدم پذیرش اخراج اجباری پناهجویان از جانب افغانستان، آلمان حاضر شده است تا بحث روی امضای یک توافقنامه در ارتباط با بازگشت پناهجویان را به افغانستان آغاز کند. آلمان طرح موافقتنامه خود را در قالب اعلامیه به دولت افغانستان تسلیم کرد. اما با توجه به ملاحظات جدی که درمورد طرح آنها وجود داشت، اکنون وزارت امور خارجه و مهاجرین با برخی ارگان های ذیربط روی موافقتنامه جدید کار می کنند تا بعد از نهایی شدن این موافقتنامه گفتگوها با کشور آلمان آغاز شود.

پنجم، تلاش برای امضای تفاهمنامه با اتحادیه اروپا می باشد. وزارت امور خارجه در یازده ملاقاتی که با مقام های اروپایی در سطح وزرا، نمایندگان خاص وسفرا در ماه عقرب 1394، تا اکنون داشته تاکید بر اقدام مشترک جهت حل چالش پناهجویان از طریق امضای یک تفاهمنامه جامع با اتحادیه اروپا نموده است. هرچند در ابتدا اکثر کشورهای اروپایی می خواستند با افغانستان به صورتی جداگانه تفاهمنامه امضا کنند.

با توجه به بحران مهاجران در سال گذشته، اتحادیه اروپا با ترکیه موافقتنامه ای را امضا کرد تا جلو مهاجرت های غیر قانونی را بگیرد و همچنان وضعیت مهاجرین را در اتحادیه اروپا، تنظیم کند. بر اساس این تفاهمنامه، ترکیه، متعهد می گردد که از مرزهای خود حفاظت بیشتر کند تا جلو قاچاقچیان را گیرد و پناهجویانی که درخواست های آنها رد می گردد دوباره بپذیرد. در بدل این تعهد ترکیه، اتحادیه اروپا متعهد شده است تا سه میلیارد یورو را برای ترکیه بپذیرد. براساس موافقتنامه هجده مارس 2016، بین اتحادیه اروپا و ترکیه از چهار اپریل، یعنی حدود دو روز قبل، تمام پناهجویانی که از طریق ترکیه به یونان رفته اند و نمی خواهند در یونان در خواست پناهندگی بدهند و یا درخواست پناهندگی آنها از سوی کشورهای یونان رد شده است، دوباره به ترکیه برگشت داده می شوند.

این موافقتنامه تنها شامل کسانی است که بعد از بیست مارچ 2016 به یونان رسیده اند. بر اساس این موافقتنامه پناهجویانی که توسط UNHCR در ترکیه ثبت شده اند اما به صورت غیر قانونی به کشورهای اروپایی رفته اند به ترکیه برگشت داده می شوند اما کسانی که بدون ثبت شدن در ترکیه وارد اتحادیه اروپا شده اند، مستقیماً از طریق ترکیه به کشورهای مبداً برگشت داده می شوند.

بنابراین افغان هایی که از موافتنامه ترکیه با اتحادیه اروپا متاثرخواهند شد حدود چند صدتن می گردند وشامل کسانی هستند که بعد از بیست مارچ 2016، به یونان رسیده اند و درخواست پناهندگی شان در یونان یا رد شده است و یا اصلاً نمی خواهند به یونان، درخواست پناهندگی بدهند. سفارت افغانستان و کنسولگری ما در ترکیه آماده هستند که برای تمام اتباع افغانستان که خواستار برگشت داوطلبانه از ترکیه به افغانستان باشند ورق عودت به وطن صادر نمایند. چنانچه در سال گذشته حدود 7971 تبعه کشور از ترکیه بازگشت داوطلبانه نموده اند که برای آنها ورق عودت به وطن از جانب نمایندگی های ما صادر شده است. همچنان به خاطر حل مشکلات مهاجران در ترکیه تصمیم داریم تا دو بست در تشکیل کنسولگری در استانبول و یک بست در نمایندگی مقیم عنقره اضافه نماییم تا از این طریق به صورت درست به مشکلات مهاجرین در این کشور، رسیدگی صورت بگیرد.

موضوع دیگری که نمایندگی های سیاسی و کنسولی ما در ترکیه در سال گذشته با آن مواجه بودند انتقال اجساد حدود 124 قربانی در مرز ترکیه و یونان می باشد. این اجساد شامل کسانی بودند که نزدیکان آنها یا توان مالی نداشتند و یا هم گمنام بودند و توسط نمایندگی های سیاسی و کنسولی ما در ترکیه علیرغم محدویت های مالی به کشور انتقال داده شدند اما ادامه این روند ضرورت به یک بودجه و یک مکانیزم منظم دارد که پیشنهاد آن به ریاست اجرایی، جهت طی مراجل فرستاده شده است.

ششم، تاسیس سفارت جمهوری اسلامی افغانستان به یونان یکی از اقداماتی است که صورت گرفته و با توجه به مشکلات مهاجرین افغان در یونان، داشتن نمایندگی سیاسی در این کشور ضروری بوده و با توجه به اهمیت این موضوع و با پیگیری های زیادی موفق شدیم که در این اواخر موافقتنامه ایجاد نمایندگی و یا سفارت ما در یونان را با آن کشور امضا کنیم. امیدوار هستیم که با تاسیس این نمایندگی بتوانیم خدمات کنسولی و حمایت از حقوق اتباع را در این کشور، به صورت بهتر انجام دهیم.

وزیر امور خارجه، دستاوردهای این وزارت رادر سال گذشته به شرح ذیل ارایه کرد: در یک سالی که گذشت، در راستای پیشبرد، در اهداف سیاست خارجی موفقیت های خوبی داشتیم و برای اینکه دستگاه دیپلماسی کشور، بتواند به شکل پویا، هدفمند و تاثیرگذار، در روابط خارجی نقش داشته باشد، در قدم اول، ضرورت به ایجاد ظرفیت و کار دراین عرصه می باشد.

وی افزود: با توجه به محدودیت های قانونی و تشکیلاتی که برای آوردن اصلاحات در وزارت امور خارجه وجود داشت، ضرورت بود تا در چارچوب یک قانون چگونگی جذب و فعالیت کارمندان وزارت امور خارجه تدوین شود و از این طریق بتوانیم در درازمدت زمینه اصلاحات را فراهم کنیم. به همین منظور، اکنون طرح جدید قانون کارمندان دیپلماتیک، در وزارت نهایی گردیده و به وزارت عدلیه فرستاده شده است. امیدواریم در برنامه سال جاری پارلمان نیز قرار گیرد. در این قانون، تلاش صورت گرفته است تا روند استخدام در وزارت امور خارجه و تقرری های بیرونی با توجه به بلندترین معیارهای شایستگی انجام شود.

ربانی گفت: کار دیگری که نمایندگان مردم، وعده داده بودم، تدوین اصول اساسی سیاست خارجی افغانستان بود که از جانب وزارت امور خارجه تدوین گردیده و خدمت نمایندگان محترم مردم به هدف تایید فرستاده شده است.

وی، ادامه داد: برگزاری موفقانه کنفرانس های ریکا، قلب آسیا و جی سون پلاس، در راستای اهداف تعیین شده، با برگزاری جلسات مهم برای پیگیری موافقتنامه های استراتژیک، با کشورهای مختلف و پیگیری اهداف سیاست خارجی، در مجامع و نشست های مختلف بین المللی از فعالیت های مهمی بود که در سال گذشته انجام دادیم.

ربانی در پایان گفت: برای سال 1395، همچنان در کنار پیگیری جدی موضوع پناهجویان در همکاری با وزارت امور مهاجرین می خواهیم بعد از تصویب اصول اساسی سیاست خارجی، دیپلماسی اقتصادی افغانستان و دیپلماسی عامه افغانستان را تدوین کنیم.

کد (30)

نظرات بینندگان: